Rada Miejska w Stargardzie zajęła stanowisko w sprawie głośnej petycji dotyczącej przeprowadzenia referendum lokalnego. Chodziło o kwestie lokowania migrantów oraz utworzenia Centrum Integracji Cudzoziemców. Uchwała przekazała jednoznaczne rozstrzygnięcie- wniosek nie został uwzględniony.

Petycja wpłynęła do Rady Miejskiej w Stargardzie 1 kwietnia 2026 roku. Została złożona przez Fundację Ośrodek Monitorowania Antypolonizmu ze Szczecina, a jej autorem był poseł na Sejm RP, pełniący jednocześnie funkcję prezesa tej organizacji Dariusz Matecki. W dokumencie podkreślono, że występuje on zarówno jako parlamentarzysta, jak i przedstawiciel środowiska społecznego zaangażowanego w sprawy mieszkańców Pomorza Zachodniego.

Czy stargardzianie są za lokowaniem cudzoziemców w mieście?

Wnioskodawca domagał się przeprowadzenia referendum, w którym mieszkańcy mieliby odpowiedzieć na dwa kluczowe pytania: czy są za lokowaniem cudzoziemców, w tym osób nielegalnie przekraczających granicę i ubiegających się o azyl, oraz czy popierają utworzenie w Stargardzie Centrum Integracji Cudzoziemców. W uzasadnieniu petycji wskazano, że sprawa ma istotne znaczenie społeczne i dotyczy bezpieczeństwa mieszkańców, stabilności społecznej oraz kierunku rozwoju miasta. Autor petycji argumentował, że decyzje związane z polityką migracyjną, nawet jeśli mają szerszy kontekst, powinny być konsultowane z lokalną społecznością.

Odwołano się również do wydarzeń z ostatnich miesięcy. W dokumencie przypomniano, że w 2025 roku Rada Miejska przyjęła uchwałę wyrażającą sprzeciw wobec lokowania migrantów w Stargardzie, będącą efektem inicjatywy obywatelskiej. Zdaniem autora petycji jej późniejsze uchylenie, w trybie nadzwyczajnym i bez szerokiej debaty, naruszyło standardy partycypacji społecznej. W petycji zarzucono m.in. brak możliwości zabrania głosu przez mieszkańców i inicjatorów wcześniejszej uchwały, ograniczenie dyskusji oraz podjęcie decyzji bez realnego udziału społeczności lokalnej. Autor podkreślił, że w jego ocenie takie działania stoją w sprzeczności z zasadami samorządności.

Samorząd nie ma odpowiednich kompetencji

Po analizie sprawy radni Rady Miejskiej w Stargardzie uznali jednak, że postulaty nie mogą zostać zrealizowane. Kluczowym argumentem jest brak kompetencji samorządu w tym zakresie. Jak wskazano w uzasadnieniu projektu uchwały, polityka migracyjna należy do kompetencji państwa, a nie gminy, co oznacza, że referendum nie miałoby skutków prawnych. - Po pierwsze, obowiązujące przepisy prawa wykluczają możliwość przeprowadzenia referendum lokalnego w sprawach pozostających poza zakresem kompetencji gminy, a do takich należy polityka migracyjna państwa. W konsekwencji inicjatywa ta nie prowadzi do żadnego skutku prawnego, co podważa jej rzeczywisty sens. Po drugie, kwestia objęta petycją stanowi element równolegle prowadzonej inicjatywy referendalnej o charakterze ogólnokrajowym, do której udziału wielokrotnie Pan Poseł zachęcał, co czyni podejmowanie działań na poziomie lokalnym nie tylko niecelowym i niegospodarnym, ale wręcz pozornym- możemy przeczytać w uzasadnieniu uchwały.

Radni zwrócili także uwagę na to, że podobne inicjatywy są prowadzone na poziomie ogólnokrajowym, co dodatkowo podważa zasadność działań lokalnych. Z dostępnych medialnych informacji wynika, że pomimo deklarowanego zebrania wymaganej liczby 500.000 podpisów, wniosek referendalny nie został do chwili obecnej złożony. W tej sytuacji zasadnym jest postawienie pytania, czy działania te od początku nie miały charakteru wyłącznie politycznego, a nie rzeczywiście sprawczego- zapisano w uzasadnieniu uchwały. - Rozstrzygnięcie zagadnienia będącego przedmiotem niniejszej petycji mogłoby nastąpić na przykład w drodze referendum ogólnokrajowego, inicjatywy ustawodawczej, w tym obywatelskiej, czy poprzez kierowanie petycji do organów centralnych- dodano. W efekcie Komisja Skarg, Wniosków i Petycji zarekomendowała odrzucenie petycji jako niezasadnej, a radni Rady Miejskiej podzielili jej zdanie na wtorkowej sesji.

Wynik głosowania dot. uchwały: za odrzuceniem - 12, za - 3, wstrzymujące - 2.